Jak długo organizm oczyszcza się z alkoholu?

Co znaczy, że organizm oczyszcza się z alkoholu?

Słowo „oczyszcza się” brzmi prosto, ale może wprowadzać w błąd.

Bo człowiek może mieć wrażenie, że alkohol „już zszedł”, a nadal być osłabiony. Może nie czuć upojenia, ale mieć gorszą koncentrację, lęk, drżenie, mdłości albo problemy ze snem. Może też następnego dnia wyglądać lepiej, ale organizm nadal odrabia skutki nocnego picia.

Alkohol najpierw wchłania się z przewodu pokarmowego do krwi. Potem jest rozprowadzany po organizmie. Działa na mózg, układ nerwowy, sen, równowagę, reakcje, emocje i ocenę sytuacji.

Później organizm zaczyna go rozkładać.

Największą rolę ma wątroba. To tam alkohol jest przetwarzany przez enzymy. Najpierw powstaje aldehyd octowy, który jest toksyczny i wiąże się między innymi ze złym samopoczuciem po alkoholu. Potem jest dalej rozkładany.

To wymaga czasu.

I tego czasu nie da się uczciwie oszukać.

Ile alkohol utrzymuje się w organizmie?

W praktyce często mówi się, że organizm przeciętnego dorosłego przetwarza mniej więcej jedną jednostkę alkoholu w godzinę. To tylko uproszczenie.

Nie znaczy, że każdy człowiek po każdej godzinie jest bezpieczny, trzeźwy i w pełni sprawny.

Znaczenie ma:

• ile alkoholu wypito,
• jak szybko pito,
• czy alkohol był pity na pusty żołądek,
• masa ciała,
• płeć,
• wiek,
• stan zdrowia,
• choroby wątroby,
• przyjmowane leki,
• zmęczenie,
• odwodnienie,
• wcześniejsza tolerancja,
• łączenie alkoholu z innymi substancjami.

Dlatego dwie osoby po tej samej ilości alkoholu mogą czuć się zupełnie inaczej.

Jedna będzie senna.
Druga pobudzona.
Jedna będzie mieć kaca.
Druga będzie miała lęk.
Jedna powie, że „już jest dobrze”.
A alkomat albo organizm mogą pokazać coś innego.

Ważne: dobre samopoczucie nie zawsze oznacza, że alkohol zniknął z organizmu.

To szczególnie ważne przy prowadzeniu samochodu następnego dnia. Sen, kawa i prysznic mogą sprawić, że człowiek czuje się bardziej przytomny, ale nie przyspieszają znacząco metabolizowania alkoholu.

Dlaczego po alkoholu nadal źle się czuję, skoro „już wytrzeźwiałem”?

Bo wytrzeźwienie to jedno, a regeneracja organizmu to drugie.

Po alkoholu może pojawić się:

• ból głowy,
• pragnienie,
• suchość w ustach,
• nudności,
• biegunka,
• osłabienie,
• rozdrażnienie,
• lęk,
• problemy ze snem,
• kołatanie serca,
• nadwrażliwość na światło i dźwięki,
• poczucie winy,
• spadek nastroju,
• trudność w koncentracji.

To wszystko może trwać dłużej niż samo działanie alkoholu.

Czasem człowiek już nie jest pijany, ale nadal jest rozregulowany.

Sen po alkoholu często jest gorszej jakości. Organizm może być odwodniony. Układ nerwowy może być pobudzony. Żołądek i jelita mogą reagować mdłościami. Po cięższym piciu może też pojawić się niepokój, wstyd, napięcie albo tzw. kac moralny.

Jeśli chcesz przeczytać o tym osobno, zobacz tekst: kac moralny po alkoholu.

Czy da się szybciej oczyścić organizm z alkoholu?

Nie w takim sensie, jak wiele osób by chciało.

Nie ma domowego sposobu, który sprawi, że wątroba nagle zacznie kilka razy szybciej rozkładać alkohol.

Kawa może pobudzić. Ale nie usuwa alkoholu z krwi.
Zimny prysznic może orzeźwić. Ale nie przyspiesza trzeźwienia.
Sen pomaga odpocząć. Ale alkohol nadal musi zostać przetworzony.
Woda pomaga przy odwodnieniu. Ale nie kasuje promili.
Jedzenie może pomóc organizmowi po piciu, ale nie cofa wypitego alkoholu.

Najuczciwsza odpowiedź brzmi: potrzebny jest czas.

Można wspierać organizm: pić wodę, jeść lekko, odpocząć, nie dokładać kolejnego alkoholu, nie prowadzić samochodu, nie brać przypadkowych leków „na kaca”.

Ale nie można oszukać metabolizmu.

Jak długo trwa powrót do równowagi po alkoholu?

Po jednorazowym piciu wiele osób czuje się gorzej przez kilka, kilkanaście albo nawet ponad 24 godziny. Zależy od ilości alkoholu, snu, nawodnienia, jedzenia i indywidualnej reakcji organizmu.

Ale po długim albo intensywnym piciu sytuacja wygląda inaczej.

Wtedy nie chodzi już tylko o kaca.

Organizm może być rozregulowany głębiej. Może pojawić się silna bezsenność, lęk, drżenie rąk, poty, mdłości, pobudzenie, kołatanie serca, skoki ciśnienia albo objawy odstawienne.

I tu trzeba uważać.

Bo część osób mówi wtedy: „organizm się oczyszcza”.
A tak naprawdę może zaczynać się zespół abstynencyjny.

To nie jest to samo.

Kac a objawy odstawienia

Kac zwykle pojawia się po wypiciu zbyt dużej ilości alkoholu. Jest nieprzyjemny, ale u większości osób po jednorazowym piciu mija wraz z odpoczynkiem, nawodnieniem i czasem.

Objawy odstawienia pojawiają się wtedy, gdy organizm przyzwyczajony do alkoholu nagle go nie dostaje albo dostaje dużo mniej.

To może dotyczyć osób pijących regularnie, długo, w ciągach albo w dużych ilościach.

Objawy odstawienne mogą obejmować:

• drżenie rąk,
• silny lęk,
• poty,
• bezsenność,
• nudności,
• wymioty,
• kołatanie serca,
• wzrost ciśnienia,
• pobudzenie,
• drażliwość,
• omamy,
• splątanie,
• drgawki.

Nie każda osoba będzie miała ciężkie objawy. Ale jeśli ktoś pił długo albo intensywnie, nagłe odstawienie alkoholu może być niebezpieczne.

Szczególnie alarmowe są drgawki, majaczenie, omamy, silne splątanie, brak kontaktu, bardzo silne pobudzenie albo myśli samobójcze.

W takiej sytuacji nie czeka się, aż organizm „sam się oczyści”.

Trzeba szukać pomocy medycznej.

Więcej o tym opisujemy w artykule: co się dzieje po odstawieniu alkoholu.

Po ciągu alkoholowym organizm może potrzebować więcej niż jednego dnia

Po kilkudniowym ciągu alkoholowym organizm często jest wyczerpany.

Człowiek może być odwodniony.
Może mało jeść.
Może źle spać.
Może mieć zaburzone elektrolity.
Może mieć podrażniony żołądek.
Może mieć problemy z ciśnieniem.
Może odczuwać silny lęk i napięcie.
Może czuć głód alkoholowy.

To nie jest zwykły „gorszy poranek”.

Po ciągu alkoholowym warto bardzo ostrożnie obserwować stan zdrowia. Jeśli pojawiają się drżenia, wymioty, brak możliwości picia płynów, splątanie, omamy, drgawki, silna bezsenność albo zaburzenia świadomości, potrzebna jest pomoc lekarska.

Nie warto też leczyć ciągu kolejnym alkoholem.

„Klin” może na chwilę zmniejszyć objawy, ale często tylko przedłuża problem i zwiększa ryzyko dalszego picia.

Kiedy to już nie jest oczyszczanie, tylko stan alarmowy?

Są objawy, których nie wolno tłumaczyć zwykłym kacem.

Pilnej pomocy trzeba szukać, jeśli osoba po alkoholu albo po przerwaniu picia:

• traci przytomność,
• nie reaguje na głos lub dotyk,
• ma zaburzenia oddychania,
• sinieje,
• ma drgawki,
• jest silnie splątana,
• ma omamy lub urojenia,
• jest skrajnie pobudzona,
• nie może przyjmować płynów,
• wymiotuje bez kontroli,
• ma bardzo silny ból brzucha,
• mówi o samobójstwie,
• łączyła alkohol z lekami lub narkotykami.

W sytuacji zagrożenia życia trzeba dzwonić pod 112.

Szczególnie niebezpieczne jest zatrucie alkoholem. Jeśli osoba wygląda, jakby „zasnęła”, ale nie można jej obudzić, oddycha nieregularnie, wymiotuje, sinieje albo traci kontakt, to nie jest zwykły sen.

To może być stan zagrożenia życia.

Więcej o tym znajdziesz w artykule: przedawkowanie alkoholu.

Komentarz specjalisty

„Warto odróżnić zwykłe złe samopoczucie po alkoholu od objawów, które mogą oznaczać zatrucie albo zespół abstynencyjny. Organizm potrzebuje czasu, żeby przetworzyć alkohol, ale przy długim piciu lub ciągach nagłe odstawienie może być niebezpieczne. Drgawki, splątanie, omamy, zaburzenia oddychania, utrata przytomności czy silne pobudzenie wymagają pilnej oceny medycznej.”
— lek. med. Krzysztof Styczeń, lekarz psychiatra współpracujący z Ośrodkiem Terapii Uzależnień NIWA oraz pracujący na oddziale detoksykacyjnym

Co zrobić, jeśli alkohol wraca mimo konsekwencji?

Jeśli pytanie o „oczyszczanie organizmu z alkoholu” pojawia się po jednej imprezie, odpowiedź zwykle brzmi: czas, odpoczynek, nawodnienie, jedzenie i obserwacja objawów.

Ale jeśli to pytanie wraca często, warto zatrzymać się na chwilę.

Bo może nie chodzić już tylko o to, ile godzin alkohol utrzymuje się w organizmie.

Może chodzić o to, że alkohol zaczął wracać za często.

Ktoś sprawdza, kiedy będzie mógł prowadzić.
Ktoś szuka sposobu, żeby szybciej dojść do siebie po ciągu.
Ktoś obiecuje, że po tym weekendzie już koniec.
Ktoś co kilka dni zaczyna od nowa.
Ktoś boi się odstawienia.
Ktoś pije, żeby zmniejszyć drżenie albo lęk.

Wtedy temat jest poważniejszy.

Nie chodzi tylko o „oczyszczenie organizmu”.

Chodzi o relację z alkoholem.

Kiedy warto sprawdzić, czy to problem z alkoholem?

Warto szukać pomocy, jeśli:

• alkohol wraca mimo złego samopoczucia,
• pojawiają się ciągi,
• trudno przerwać picie,
• pojawia się picie „na kaca”,
• organizm źle reaguje po odstawieniu,
• bliscy martwią się o picie,
• pojawiają się luki w pamięci,
• po alkoholu są konflikty,
• rośnie tolerancja,
• trzeba pić więcej niż kiedyś,
• picie zaczyna wpływać na pracę, rodzinę lub zdrowie,
• osoba obiecuje poprawę, ale znowu pije.

To nie jest kwestia słabej woli.

Uzależnienie od alkoholu polega między innymi na tym, że alkohol wraca mimo konsekwencji. Dlatego sama wiedza o szkodach często nie wystarcza.

Jeśli ten opis brzmi znajomo, zobacz artykuł: objawy alkoholizmu oraz leczenie alkoholizmu.

Czego nie robić po alkoholu?

Nie warto wierzyć w szybkie sposoby na „detoks”.

Nie pić kolejnego alkoholu na poprawę.
Nie brać przypadkowych leków przeciwbólowych bez sprawdzenia bezpieczeństwa.
Nie łączyć alkoholu z lekami nasennymi, uspokajającymi ani przeciwlękowymi.
Nie prowadzić samochodu tylko dlatego, że minęło kilka godzin.
Nie iść do sauny po ciężkim piciu, jeśli organizm jest odwodniony i osłabiony.
Nie ignorować drgawek, omamów, splątania ani problemów z oddychaniem.
Nie zakładać, że po ciągu wystarczy „przespać temat”.

Warto natomiast:

odpocząć,
pić wodę małymi porcjami,
zjeść lekki posiłek,
nie dokładać kolejnego alkoholu,
nie zostawać samemu przy ciężkich objawach,
skonsultować się z lekarzem, jeśli picie było długie lub intensywne.

I najważniejsze: jeśli podobne sytuacje się powtarzają, warto porozmawiać ze specjalistą terapii uzależnień.

Kiedy potrzebna może być terapia?

Terapia nie jest potrzebna dlatego, że ktoś raz miał kaca.

Terapia może być potrzebna wtedy, gdy alkohol zaczyna przejmować kontrolę.

Gdy człowiek pije więcej, niż planował.
Gdy nie potrafi przerwać po pierwszym kieliszku.
Gdy po piciu są konsekwencje, ale picie wraca.
Gdy organizm coraz gorzej znosi alkohol, a mimo to człowiek pije dalej.
Gdy bliscy zaczynają się bać kolejnego weekendu.
Gdy pytanie „kiedy alkohol zejdzie?” pojawia się za często.

W Ośrodku Terapii Uzależnień NIWA prowadzimy stacjonarną terapię uzależnień dla osób dorosłych. Pracujemy w kameralnych warunkach, w małych grupach, z terapią indywidualną i grupową. Ważna jest dla nas praca nad mechanizmami uzależnienia, nawrotem, głodem alkoholowym i planem dalszego funkcjonowania po terapii.

NIWA znajduje się w Wilczkowicach, blisko Krakowa.

Więcej o naszej pracy znajdziesz na stronie: terapia uzależnień oraz na stronie głównej: Ośrodek Leczenia Uzależnień NIWA.

Podsumowanie

Organizm oczyszcza się z alkoholu stopniowo. Główną rolę ma wątroba, a jej pracy nie da się znacząco przyspieszyć kawą, zimnym prysznicem, sauną ani „detoksem”.

Po jednorazowym piciu złe samopoczucie może trwać do następnego dnia. Po długim albo intensywnym piciu sytuacja może być poważniejsza, bo mogą pojawić się objawy odstawienne albo zatrucie alkoholem.

Najważniejsze jest rozróżnienie: kac to jedno, a stan alarmowy to drugie.

Jeśli alkohol wraca mimo szkód, ciągów, lęku, objawów odstawienia albo cierpienia bliskich, warto nie skupiać się tylko na tym, „kiedy organizm się oczyści”.

Warto zapytać: dlaczego alkohol znowu wrócił?